Europejskie marzenia a rzeczywistość EIT cz.I

Pomysł dotyczący ustanowienia Europejskiego Instytutu Technologii (EIT) został po raz pierwszy wysunięty przez Komisję Europejską wiosną 2005 r. w sprawozdaniu dotyczącym śródokresowego przeglądu strategii lizbońskiej. Stwierdzono, że po pięciu latach mówienia o ściganiu się ze Stanami Zjednoczonymi oraz budowie europejskiej gospodarki opartej na wiedzy i nowych technologiach nadszedł czas na działania.

Szef Komisji Europejskiej José Manuel Durão Barroso rzucił pomysł utworzenia Europejskiego Instytutu Technologii jako nowej jednostki naukowej, grupującej najlepszych europejskich , może i światowych naukowców, utworzonej na wzór Massachusetts Institute of Technology (MIT). Amerykanie mają od 1861 r. swój pełen noblistów MIT, będziemy i my mieli swój EIT, co więcej będziemy z nimi konkurować!
Biorąc pod uwagę charakter i skalę wyzwań związanych z innowacyjnością, zauważono, że działania na szczeblu europejskim mogą przynieść dodatkowe korzyści, których państwa członkowskie nie mogłyby osiągnąć poprzez samodzielne działania.

Instytut skupiwszy się na programach dydaktycznych i badawczych, opartych na rzeczywistych potrzebach gospodarki , mógłby zintensyfikować działania na rzecz komercjalizacji wyników badań, co w dłuższej perspektywie prowadziłby do zwiększenia konkurencyjności europejskiej gospodarki na rynkach światowych .

Opierając się na przeprowadzonych na szeroką skalę konsultacjach, 22 lutego 2006 r. Komisja Europejska wydała pierwszy komunikat w sprawie EIT, przedstawiając plany i możliwy zakres jego działania. Pomysł Komisji w marcu 2006 r. poparła Rada Europejska, uznając, że EIT stanowiłby ważny krok w kierunku wypełnienia istniejącej luki pomiędzy szkolnictwem wyższym, badaniami naukowymi oraz innowacjami. Prace ruszyły pełną parą i tak 8 czerwca 2006 r. ukazał się drugi komunikat dotyczący EIT, 18 października 2006 r. gotowa była propozycja rozporządzenia ustanawiającego Europejski Instytut Technologii.

Dokument trafił do Parlamentu Europejskiego, sprawozdawcą w Komisji Przemysłu, Badań Naukowych i Energii został Reino Paasilinna, Fin – z dużą rezerwą podchodzacy do pomysłu, mnie zaś (entuzjastce idei) przypadło opracowanie początkowo opinii Komisji Budżetowej, a następnie Komisji Prawnej <Titre>w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Europejski Instytut Technologii</Titre> <DocRef>(COM(2006)0604 – C6‑0355/2006 – 2006/0197(COD)).

Europa kontra Ameryka – nowoczesny uniwersytet
Parlament nie od razu był przekonany, co do słuszności powoływania EIT, tym bardziej, że pomysł nowej uczelni zupełnie nie przypadł do gustu środowiskom naukowym “bogatszej w osiągnięcia” części Europy (zrzeszonym np. w Stowarzyszeniu Europejskich Uniwersytetów - EUA), które pierwotny projekt już na etapie konsultacji storpedowały, widząc w nim konkurencję zarówno do unijnych pieniędzy jak i zagrożenie spowodowane odpływem do EIT najlepszej własnej kadry naukowej.

Argumentowano, że Unia Europejska ma już wspólne centrum badawcze, ma wspólną Radę Badań, do tego ma Programy ramowe w dziedzinie badań i rozwoju technologicznego (obecnie 7 PR na lata 2007-2013), ma program na rzecz konkurencyjności i innowacji. Wystarczy. Po co zatem powoływać kolejny twór, który i tak nie stanie się instytucją oświatową, bowiem zgodnie z art. 49 Traktatu WE - edukacja leży w kompetencjach państw członkowskich.

Europejski Instytut Innowacji i Technologii
Sprzeciw większości obalił pierwotną ideę. Tylko determinacja Komisarza Barosso, który traktuje EIT jak „własne dziecko” spowodowała, że projektu całkowicie nie odrzucono. Nie będzie zatem jednego silnego ośrodka naukowego jak osławiony MIT, z noblistami pracującymi pod jednym dachem dla rozwoju Europy.

EIT nie będzie uczelnią, nie będzie nadawać stopni naukowych, nie będzie finansowany w całości przez Unię. Będzie siecią współpracujących ze sobą wspólnot wiedzy i innowacji (WWI), złożonych z istniejących już ośrodków akademickich, badawczych oraz przedsiębiorstw pracujących nad wspólnymi projektami. 21- osobowa Rada zarządzająca pokieruje na razie dwiema WWI, które same będą startować w konkursach o unijne pieniądze. Zmianie ulega nawet proponowana wcześniej nazwa, ostatecznie sieć będzie istnieć jako Europejski Instytut Innowacji i Technologii.

Powodem tak znacznych zmian w stosunku do pierwotnego pomysłu był także brak zagwarantowanych unijnych pieniędzy na ten cel. Komisarz Barosso wymyślił Instytut za późno! Gdyby idea pojawiła się przed zatwierdzeniem perspektywy finansowej na lata 2007-2013 , wtedy projekt miałby odpowiednią linię budżetową i zagwarantowane pieniądze na siedem lat. Stało się jednak inaczej.

Lidia Geringer de Oedenberg
Poseł do Parlamentu Europejskiego
wiceprzewodnicząca Komisji Prawnej

Europejskie marzenia a rzeczywistość EIT cz.I

Bizneswoman - Artykuły

Polecamy także:

Galeria

Nawigacja